Drogi, jeździmy nimi codziennie, ale niewielu z nas zastanawia się, co to za droga. Wiemy, że jest asfaltowa, czasami betonowa. Dopiero, gdy wjedziemy w drogi zbyt wąskie, zakorkowane lub z ograniczeniami prędkości, zaczynamy myśleć: „kto to wymyślił?”. Oczywiście w większości przypadków tak nie będzie. Najpierw pojawi się parę niezbyt miłych epitetów, które przyniosą znaczną ulgę w stresie, ale nie o nich będzie poniższy artykuł. Jak można było przypuszczać już po samym tytule, przedstawimy klasyfikację dróg, czyli poniekąd odpowiedź na zadane powyżej pytanie.

Czym właściwie jest droga?

Zanim jednak przejdziemy do klasyfikacji, trzeba sobie uświadomić czym właściwie jest droga. Można powiedzieć, że to ulica, a po ulicy się jeździ – jak to po ulicy. No i właśnie niekoniecznie.. Z drogą i ulicą jest jak z prostokątem i kwadratem. Nie każda droga jest ulicą, ale każda ulica jest drogą. Na dodatek jeździ się po jezdni, która jest częścią drogi. Składając to w spójną całość, otrzymamy następujący podział:

  • Pas drogowy – to wydzielony grunt, na którym zlokalizowana jest stanowiąca jego część droga, wraz z wszystkimi nieruchomościami, obiektami oraz urządzeniami technicznymi potrzebnymi do jej obsługi. Krótko mówiąc pas drogowy jest (czasami znacznie) szerszy od drogi.
  • Droga – budowla wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami, stanowiąca całość techniczno-użytkową, przeznaczoną do prowadzenia ruchu drogowego, składa się ona przede wszystkim z jezdni, pobocza lub chodnika oraz urządzeń odwadniających i odprowadzających wodę.
  • Ulica – „droga na terenie zabudowy lub przeznaczonym do zabudowy zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym”. Rozumiemy przez to, że ulica jest drogą znajdującą się na terenie o miejskich zasadach zagospodarowania, lub na terenie dla którego istnieje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego z przeznaczeniem pod takie zagospodarowanie.

Klasyfikacja dróg

Każdą z dróg buduje się w jakimś konkretnym celu. W zależności od przeznaczenia przyporządkowuje się jej klasę zgodnie z Rozporządzeniem Ministra z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie. (Dz. U. z 2016 r. poz. 124). W kolejności od drogi o najwyższych parametrach:

  • Autostrady (A)
  • Ekspresowe (S)
  • Główne ruchu przyspieszonego (GP)
  • Główne (G)
  • Zbiorcze (Z)
  • Lokalne (L)
  • Dojazdowe (D)

Mając przyporządkowaną klasę dróg, można określić jakie wymagania techniczne i użytkowe musi spełnić nowo projektowana droga lub droga przebudowywana. Dodatkowo klasy te są zgrupowane w kategoriach ułatwiających ich zarządzanie oraz określających czyją są własnością. Przyjmuje się podział na drogi:

  • krajowe – klasy A, S lub GP;
  • wojewódzkie – klasy GP lub G;
  • powiatowe – klasy GP, G lub Z;
  • gminne – klasy GP, G, Z, L lub D.

Opis klasyfikacji dróg

Drogi krajowe – własność Skarbu Państwa, zarządzane przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad. Do tej grupy zalicza się drogi o znaczeniu obronnym, międzynarodowe oraz drogi zapewniające spójność całej sieci dróg.

Drogi wojewódzkie – własność samorządu województwa, zarządzane przez zarząd województwa. Do tej grupy zalicza się drogi o znaczeniu obronnym nie zaliczone do dróg krajowych, drogi łączące miasta oraz  mające znaczenie dla województwa.

Drogi powiatowe – własność samorządu powiatu, zarządzane przez zarząd powiatu. Do tej grupy zalicza się drogi stanowiące połączenia miast będących siedzibami powiatów z siedzibami gmin i siedzib gmin między sobą.

Drogi gminne – własność samorządu gminy, zarządzane przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta. Do tej grupy zalicza się drogi o znaczeniu lokalnym nie zaliczone do innych kategorii, stanowiące uzupełniającą sieć dróg służących miejscowym potrzebom, z wyłączeniem dróg wewnętrznych.

Dodatkowe informacje

Wymagania techniczne co do każdej z klasy dróg zawarte są w przytoczonym wyżej Rozporządzeniu. Zostały tam określone m.in. takie informacje jak ilość jezdni, pasów ruchu czy ich szerokość. W roku 2019 zostało wprowadzone Rozporządzenie Ministra Infrastruktury zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych […] (Dz. U. z 2019 r. poz. 1643), które zlikwidowało wymagania co do minimalnej szerokości pasa drogowego. Pozwalając w ten sposób budować drogi, tam gdzie do tej pory było ‘zbyt ciasno’.

przekrój drogi
Rys. 1 przekrój drogi

Natomiast nie zmieniły się wymagania co do ilości jezdni, pasów ruchu i szerokości pasów ruchu, które różnią się od umownych pasów w mostownictwie (sprawdź). Co ciekawe ustawa wymaga od dróg klasy A i S minimum dwóch jezdni, każdą przeznaczoną dla jednego kierunku, po co najmniej dwa pasy ruchu, jednocześnie podając szerokości pasów ruchu dla drogi klasy S jednojezdniowej.

Szerokości pasów ruchu nie uwzględniające możliwości zmniejszenia drugiego pasa ruchu w tym samym kierunku, przy drodze dwujezdniowej:

  • Autostrady – 3,75m
  • Ekspresowe – 3,75m lub 3,50m
  • Główne ruchu przyspieszonego – 3,50m
  • Główne – 3,50m
  • Zbiorcze – 3,00m
  • Lokalne – 2,75m
  • Dojazdowe – 2,50m

Jak widać różnice szerokości przekraczają 1 metr, jest to składowa wielu czynników. Wystarczy spojrzeć na prędkości, które na autostradzie przekraczają 100 km/h, z kolei drogi dojazdowe projektuje się na prędkość 30-40 km/h.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Proszę wpisać swój komentarz!
Proszę podać swoje imię